TL;DR: Darowiznę pieniędzy najbezpieczniej udokumentować pisemną umową i przelewem bankowym z jednoznacznym tytułem, co ułatwia zgłoszenie SD-Z2 i skorzystanie ze zwolnień podatkowych w najbliższej rodzinie.
Wzór umowy darowizny pieniędzy: przelew lub gotówka, data i kwota, oświadczenia stron. Pliki DOCX/PDF + wskazówki o podatku i zgłoszeniu.
Na tej podstronie znajdziesz gotowy do pobrania wzór umowy darowizny pieniędzy wraz z protokołem przekazania środków, a także praktyczne wyjaśnienia: kiedy warto zawrzeć umowę na piśmie, jak poprawnie opisać darowiznę oraz o czym pamiętać w kontaktach z urzędem skarbowym.
Wersja edytowalna DOCX (Word / LibreOffice) oraz gotowy do druku PDF – do wykorzystania przy darowiźnie pieniędzy.
Pakiet zawiera wzór umowy darowizny pieniędzy oraz pomocniczy protokół przekazania środków. Dzięki nim możesz w przejrzysty sposób udokumentować darowiznę, wskazać kwotę, sposób przekazania (przelew / gotówka) oraz przygotować się na ewentualne pytania urzędu skarbowego lub banku.
Wzór umowy darowizny pieniędzy sprawdzi się wszędzie tam, gdzie przekazujesz środki finansowe bliskiej osobie albo innemu podmiotowi i chcesz, aby darowizna była jasno udokumentowana – zarówno na potrzeby rodzinnych ustaleń, jak i ewentualnych rozliczeń podatkowych.
Gdy chcesz przekazać bliskiej osobie określoną kwotę pieniędzy – np. dziecku, wnukowi, rodzicom lub rodzeństwu – na zakup mieszkania, wkład własny, remont, studia czy spłatę kredytu. Pisemna umowa darowizny pieniędzy porządkuje ustalenia między stronami i ułatwia ewentualne rozliczenia z urzędem skarbowym.
Gdy udzielasz jednorazowego, większego wsparcia finansowego – np. na zakup nieruchomości, sprzętu, samochodu lub rozwój firmy bliskiej osoby. Umowa darowizny pieniędzy pozwala jasno wskazać kwotę, sposób przekazania środków i uniknąć wątpliwości, czy była to darowizna, czy np. pożyczka.
Gdy chcesz formalnie uporządkować przekazywane w rodzinie przelewy – np. wyrównania między rodzeństwem, wsparcie dla dzieci w różnej wysokości, wcześniejsze „zaliczenie” części spadku. Umowa darowizny pieniędzy pomaga jasno pokazać, kto i kiedy otrzymał określoną kwotę.
Gdy przewidujesz, że przekazanie pieniędzy może wymagać udowodnienia – np. przed urzędem skarbowym, bankiem, w postępowaniu rozwodowym lub spadkowym. Pisemna umowa wraz z protokołem przekazania i potwierdzeniem przelewu stanowi silny dowód, że przekazane środki były darowizną, a nie pożyczką czy odpłatnym świadczeniem.
Przykładowa ścieżka wypełnienia dokumentu przed podpisaniem.
W umowie darowizny pieniędzy należy dokładnie wskazać Darczyńcę i Obdarowanego – z danymi identyfikującymi (imię, nazwisko lub nazwa, adres zamieszkania / siedziby, PESEL / NIP / KRS, dokument tożsamości, ewentualny adres do doręczeń). Dzięki temu nie ma wątpliwości, kto przekazał środki, a kto je otrzymał, co ma znaczenie m.in. przy rozliczeniach podatkowych.
Przedmiotem tej umowy jest wyłącznie darowizna pieniędzy. Wzór pozwala wpisać konkretną kwotę wraz z jej zapisem słownym oraz – w razie potrzeby – opisać przekazanie środków w kilku transzach. Określenie kwoty darowizny jest istotne zarówno dla celów dowodowych, jak i podatkowych.
W osobnym paragrafie określa się sposób przekazania pieniędzy – przelewem na wskazany rachunek bankowy lub w gotówce, w ustalonym miejscu i terminie. Dodatkowo można zaznaczyć, który dzień uznaje się za moment wykonania darowizny (np. zaksięgowanie przelewu albo pokwitowanie odbioru gotówki).
Umowa podkreśla nieodpłatny charakter świadczenia Darczyńcy i potwierdza, że przekazanie pieniędzy nie zagraża jego sytuacji majątkowej. Zawiera także postanowienia dotyczące możliwości odwołania darowizny niewykonanej (w razie pogorszenia sytuacji finansowej) oraz wykonanej – z powodu rażącej niewdzięczności Obdarowanego. W takich przypadkach Darczyńca może żądać zwrotu przekazanej kwoty.
Wzór przewiduje odrębny paragraf dotyczący podatku od darowizny – wskazuje, że Obdarowany może mieć obowiązek zgłoszenia darowizny w urzędzie skarbowym (np. na formularzu SD-Z2) oraz że obowiązek ten zależy od grupy podatkowej i wartości darowizny. Strony mogą doprecyzować, kto odpowiada za dokonanie ewentualnego zgłoszenia. Sam wzór nie zastępuje jednak indywidualnej porady podatkowej.
Z punktu widzenia prawa cywilnego darowizna pieniędzy może być dokonana także bez pisemnej umowy – np. samym przelewem lub przekazaniem gotówki. W praktyce brak dokumentu utrudnia jednak wykazanie, że chodziło o darowiznę, a nie pożyczkę czy spłatę długu. Pisemna umowa wraz z protokołem przekazania i potwierdzeniem przelewu stanowi dużo silniejszy dowód na potrzeby urzędu skarbowego, banku czy ewentualnego postępowania sądowego.
Obowiązek zgłoszenia darowizny zależy przede wszystkim od tego, w jakiej grupie podatkowej pozostają Strony (np. małżonek, dziecko, rodzeństwo, osoba obca) oraz jaka jest łączna wartość darowizn w określonym okresie. Przepisy przewidują zwolnienia podatkowe i limity kwotowe, które mogą się zmieniać. Wzór umowy sam w sobie nie zastąpi analizy przepisów – w razie wątpliwości warto sprawdzić aktualne regulacje lub skonsultować się z doradcą podatkowym.
Dobrą praktyką jest stosowanie jednoznacznych tytułów, np. „darowizna pieniędzy dla [imię i nazwisko]” albo „darowizna na zakup mieszkania”. Taki opis jest spójny z treścią umowy i protokołu przekazania, co ułatwia później udowodnienie, że przekazanie środków miało charakter darowizny.
Tak, nic nie stoi na przeszkodzie, aby darowizna pieniędzy była realizowana w kilku transzach, w określonych terminach. Warto wtedy opisać to wprost w umowie, wskazując liczbę i wysokość transz, terminy przelewów oraz ewentualne warunki wstrzymania przekazywania kolejnych kwot (np. w razie pogorszenia sytuacji majątkowej Darczyńcy). Dzięki temu obie Strony wiedzą, jakich płatności się spodziewać.
Umowa darowizny pieniędzy jest uregulowana w Kodeksie cywilnym, w szczególności w przepisach dotyczących darowizny (art. 888 i nast.). Zasady opodatkowania darowizn wynikają natomiast z ustawy o podatku od spadków i darowizn oraz przepisów wykonawczych. Przy ocenie obowiązku podatkowego znaczenie ma m.in. grupa podatkowa, częstotliwość przekazywania środków oraz łączna wartość darowizn.
Wzór ma charakter ogólny i nie stanowi porady prawnej ani podatkowej. Przed podpisaniem dostosuj dokument do konkretnej sytuacji.
W przypadkach nietypowych lub w razie wątpliwości skonsultuj treść umowy oraz skutki podatkowe z prawnikiem lub doradcą podatkowym.
Najbezpieczniej: pisemna umowa + przelew bankowy z jednoznacznym tytułem (np. „darowizna”). Dowód przelewu ma znaczenie podatkowe i dowodowe, bo pokazuje kto, komu i kiedy przekazał środki. Gotówka bywa trudna do udowodnienia.
Zależy od relacji rodzinnej i kwoty. Dla najbliższej rodziny zwolnienie podatkowe jest zwykle powiązane ze zgłoszeniem darowizny na formularzu SD-Z2 w odpowiednim terminie oraz z przekazaniem środków przelewem. Jeśli nie spełnisz warunków, może powstać obowiązek podatkowy.
Można, ale przelew jest bezpieczniejszy dla celów podatkowych i dowodowych. Przy gotówce trudniej wykazać darowiznę w razie sporu lub kontroli. Jeśli mimo to przekazujesz gotówką, zadbaj o potwierdzenie odbioru i spójną dokumentację.